Sahiden Mi ? – Wirklich ?
Ne kadar bilsen de bir bilene danış
İlk Yardım Hakkında Ne Biliyoruz
Kategori: SAĞLIK | Yazar:

 

İlk yardım, hasta ve yaralılara asıl tedavi başlayıncaya veya tedavi ihtiyacı ortadan kalkıncaya kadar yapılan sınırlı müdahalelerdir. Tıp personeli olmayan kişilerce de yapılabilir. İlk yardım genellikle basit, kolay öğrenilen, az sayıda teçhizatla uygulanabilen ama bazen hayat kurtarabilen yöntemlerin kullanılmasına dayanır.

İlk yardım yöntemleri

Kazaya uğramış kişide ilk olarak hayati bulgulara bakılır. Bunlar nabız, solunum, kan basıncı ve sıcaklıktır.

İlk yardım için gerekli malzemeler ve bunların kullanımı

1) Büyük sargı bezi

Yara üzerine konulan pansuman malzemelerinin yerinde tutulmasında kullanılır. Ayrıca kırıklarda, bölgenin tespiti ve hareketsizliğini sağlamak için de kullanılır. Bunlardan başka yarayı dış etkilerden korumak, kol ve bacaklardaki kanamaları durdurmak ve şişlikleri önlemek amacıyla da kullanılır.

2 ) Üçgen sargı

Yaralı organı sarmak amacıyla kullanılır.

3) Steril gazlı bez

Yaralarda pansuman malzemesi olarak kullanılır. Ancak ambalajından çıkarılırken yaraya gelecek yüzeyine el sürülmemelidir.

4) Hidrofil pamuk

Yara üzerine pansuman malzemesi olarak steril gazlı bezin üstünü, ayrıca kırıklarda tespit malzemelerinin altını beslemede kullanılır. Liflerinin yapışmaması için doğrudan açık yara üzerinde kullanılmaz.

5) plaster

Yara üzerine konulan pansuman malzemesinin yerinde tutulmasında kullanılır.

6) İlk yardım kitabı

Çeşitli ilk yardım uygulamalarının (suni tenefüs vb.), ilk yardımla ilgili daha fazla bilginin öğrenilmesi ve de hasta veya yaralıya yardım etmek için kullanılır.

7) Buz torbası

Yaralı veya da hastanın eğer ateşi varsa ateşini düşürmek için kullanılır. Aynı zamanda vücudun herhangi zedelenen ya da bir yere çarpılan bir bölgesinin şişliğini indirmek için de uygulanır.

8) Vücut termometresi

Kişinin vücut sıcaklığını kontrol eder ve bu kontrole göre kişinin yaşayıp yaşamıyacağı anlaşılır.

=== 9) Acil telefon numaraları listesi === ambulans 112 — itfaiye 110 — polis 155 — jandarma 156

Boğucu sargı (turnike) kullanımı Sağlık Bakanlı’nın İlk yardım yönetmeliği uyarınca yasaklanmıştır. Bunun sebebi pek çok olayda boğucu sargının unutulması sonucu insanların uzuvlarını tamamen kaybetmiş olmasıdır.

                110 İtfaiye
                112 Ambulans
                114 Zehir Danışma Merkezi (Sağlık Bakanlığı)
                154 Trafik polisi
                155 Polis imdat
                156 Jandarma imdat

Hava yolunun tıkanması

Havayolu tıkanmalarına daha çok küçük yaştaki çocuklarda ve bebeklerde rastlanmaktadır. Havayolu tıkanmış bir kazazedeye ilk yapılacak müdahale, eğer bilinci yerindeyse sırtına iki kürek kemiğinin arasına sertçe vurarak onu öksürmeye teşvik etmektir.

  • Kazazede eğer yukarıdaki yöntemle yabancı maddeyi çıkaramıyorsa, Heimlich manevrası ile kişinin soluk borusuna kaçan maddenin çıkarılması sağlanır.
  • Heimlich manevrası kişinin göbek deliğinin iki parmak üzerinde, ellerin bir bir üzerine kitlenip kişinin diyaframına doğru yapılan basınçlı hareketin adıdır.
  • Bu manivela yapılırken, kişinin bayılma ihtimaline karşı arkasına geçilir ve kişinin bayılma olasılığına karşın tetikte durulur.
  • Kişi eğer bayılıp bilincini kaybederse, boynu hemen hiperextansiyon pozisyonuna getirilir ve 112 Acil servis aranır.
  • Bak Dinle Hisset yöntemiyle kişinin solunum ve dolaşım sistemi kontrol edilir. Kişinin bayılma nedeni muhtemelen bu tıkanıklık nedeniyle kesilen soluktur ve kalp muhtemelen çalışır.
  • Kurtarıcı kazazedeye ilk olarak nefes vermeden önce eliyle kazazedenin boğazını kontrol eder. Yabancı maddeye ulaşılmaya çalışılır, eğer ulaşılamıyorsa iki adet kurtarıcı nefes verilir ve hemen kazazedenin karın kısmına inilerek göbek deliğinin iki parmak üzerine eller üst üste yumruk yapılarak konulur. Diyafram yukarı doğru ittirilir.
  • Her beş basınç sonrası ağız kontrol edilir ve cisime ulaşılmaya çalışılır, eğer ulaşılamadıysa iki adet nefes verilir ve ardından tekrar karına basınç yapılır.
  • Aynı prosedür cocuklarda da uygulanır.
  • Bebeklerdeyse durum farklıdır. Bebek kol üzerinde sırt üstü çevrilir, iki kürek kemiğinin arasına üç defa vurulur, sonra ağız kontrolü yapılır ve ağız boşluğundaki hava bebeğin ağzına doğru verilir. Burada eğer bebeğin kalbi duracak olursa işaret, orta ve yüzük parmakları birleştirilip bebeğin göğüs kafesine baskı yapılarak kalp masajı uygulanır.
  • Bu söylenen işlemler kişi kendine gelene kadar, kişinin boğazındaki yabancı madde çıkana kadar ya da ileri sağlık ekipleri gelene kadar devam eder…

Kalp krizi

Kalp krizi, her yaştaki insanda görülebilecek bir durumdur. Nedenleri sağlıksız beslenme, kolestrol, aşırı stres, aşırı üzüntü, bazı ekstrem durumlarda çarpışma ve ani korkulardır.

  • Kalp krizi şüphesi olan bir kazazedeye ilk müdahaleyi yapmadan önce Bak Dinle Hisset yöntemiyle ön tetkik yapılır ve 112 Acil servis aranır.
  • Kişinin kalp krizi esnasında duran kalbine yaşına göre uygulanacak basınç periyotları uygulanır:
  • Yetişkinlerde otuz kan basıncına iki nefes, çocuklarda beş kalp basıncına iki nefes, bebeklerde 5 kan basıncına iki ağız boşluğundaki nefes verilir.
  • Kriz gelmiş bir kişinin kalbi çalıştırılana ve ileri sağlık ekipleri gelene kadar müdahaleye devam edilir. Eğer bu esnada solunum durursa suni solunum ve kalp masajına devam edilir.
  • Kişinin kalp sistemi çalışırsa masaja son verilir ve eğer solunumu yoksa suni solunuma devam edilir.
  • Solunum ve dolaşım geldiği andan itibaren müdahale kesilir ve göz temasıyla kişi kontrol altında tutulur.

Travma durumları

Travma durumları genellikle kafa travması şeklinde görülür. Bu durumda ilk olarak Bak Dinle Hisset ile kişinin dolaşım ve solunum kontrolü hızlıca yapılır ve açık yara veya kanama var mı diye bakılır. Kişinin başı ve boynu stabilize hale getirilir ve 112 Acil servis aranır. Kişinin ağzı, dil dönmesi ile karşı karşıya kalınma durumu var mı diye kontrol edilir ve kişi sürekli gözetim altında tutulur. Solunum ve dolaşım sürekli kontrol edilir.

Yanıklar

Yanıklarda ilk müdahale, yanmış olan bölgenin kaybetmiş olduğu suyun geri kazandırılmasıdır. 112 Acil servis aranır ve kişi bilinçliyse hemen yanık bölge üzerine ıslak bir bez (ya da aynı işlevi görebilecek herhangi bir kumaş) koyulur. Eğer kazazede’nin bilinci yerinde değilse Bak Dinle Hisset yöntemiyle kişinin dolaşım ve solunumu kontrol edilir. Olabildiğince çabuk ileri sağlık ekiplerine haber verilir.

Kopmalar

Kopmalar yarı kopma ve tam kopma olarak ikiye ayrılır:

  • Yarı kopmalar: Kişinin kesilmiş uzvu, atel yardımıyla desteklenir, basınç noktalarına pres uygulanır ve ileri sağlık ekiplerinin gelmesi beklenir.
  • Eğer uzuv tam anlamıyla kopmuş ise, kopan parça temiz bir poşete konup ağzı sıkı sıkıya bağlanır ve soğuk suyla buz dolu ikinci bir poşete ya da kaba konur. Burada dikkat edilecek nokta, kopan parçanın direkt olarak soğuk suya ya da buzun içine atılmamasıdır. Bu durumda dokular şişer ve kopan parçanın tekrar dikimi imkânsız hale gelir. Kişinin kopan uzvundan akmakta olan kan, bir bezin şerit haline getirilerek sıkılması suretiyle o noktada kesilir ve bir kağıda ilk boğma işleminin yapıldığı dakika ve saatyazılır. Ardından her yedi dakikada bir boğulan nokta biraz gevşetilerek dokulara kan gönderilir, ki dokular ölmesin. Bu işleme ileri sağlık ekipleri gelene kadar devam edilir.

Zehirlenme

Kişi zehirlenmiş ise:

  • 112 Acil servis hemen aranır ve kişi kusturulmaya çalışılır. Kazazedenin bilincinin açık tutulması gereklidir.
  • Kişi eğer asitli bir sıvı içmiş ise kesinlikle kusturulmamalıdır.

Bilinç kaybı

Bilinç kaybı, çok sık şekilde karşılaşılan bir durumdur. Bilinç kaybının nedenleri birden fazla olabilir: açlık, tansiyon, aşırı stres, herhangi bir ilacın yan etkisi, vb…

Eğer bilinç kaybı olan bir kişi ile karşılaşılırsa önce “Nasılsın?” vb sorularla sözel olarak ve aynı anda omuzlarından nazikçe sarsarak fiziksel olarak bilinç kontrolü yapılır. Eğer yanıt vermiyorsa ÖNCE 112 Acil Yardım aranır ve profesyonel Acil servis ekiplerine haber verilir. SONRA Havayolu (A) açılması için pozisyon verilir, ve solunumu (B) Bak, Dinle, Hisset yöntemiyle kontrol edilir. Solunumu olmayan bilinci kapalı hastaya Temel Yaşam Desteği uygulamaları başlar. Son kılavuz güncellemelerinde sağlık personeli olmayan ilkyardımcıların dolaşım(nabız) kontrolü uygulaması kalkmıştır. Kişinin solunum ve dolaşımı yerinde fakat bilinci kapalıysa yine 112 Acil servis aranır ve kişi iyileşme pozisyonuna alınır profesyonel ekiplerin gelmesi beklenir. Yarı baygın bir kişiyse yine 112 Acil servis aranır ve kişi iyileşme pozisyonuna alınır profesyonel ekiplerin gelmesi beklenir. Kişi kendine gelene kadar veya 112 Acil servis ekipleri gelene kadar başından ayrılınmamalıdır. Kişiyle konuşurken ulaşılabilecek bir yakınının ev ya da cep telefonunun numarası alınmaya çalışılır. Bilinç kaybı geçiren kişiye bilinci tamamen yerine gelinceye herhangi bir sıvı ya da katı gıda ağız yoluyla erilmez.vikipedi

    Belirli Gün ve Haftalar

  • Şu sıralar belirli bir gün ya da hafta yoktur.
< || >